Pierwszy „cytat” z Matejki - Adam Poniński ze Szczęsnym Potockim Centralny fragment obrazu z dodaną lożą  Drugi „cytat” z Matejki - Franciszek Salezy Potocki, Michał Fryderyk Czartoryski i brat króla Michał Jerzy Poniatowski

Muzeum Zamojskie zaprasza na prezentację obrazu
„Rejtan wg Matejki” - Georga Fischhofa.
Obraz można oglądać w dniach:
wtorek - niedziela w godz. od 900 do 1600.

  •    Odsłonięcie Chaczkara   

    16 września 2018 r. w miejscu istnienia dawnego kościoła ormiańskiego w Zamościu od strony ul. Łukasińskiego ustawiono i dokonano uroczystego błogosławieństwa Chaczkara – pomnika upamiętniającego pobyt Ormian w Zamościu. Uroczystość wpisała się w obchody Jubileuszu 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości oraz 100. rocznicy niepodległości pierwszej Republiki Armenii. Chaczkar zamojski ufundował mieszkający w Polsce ormiański filantrop, Arsen Ovsepyan, Prezes Fundacji Polsko-Ormiańskiej. Autorem Chaczkara wykonanego ze sprowadzonego z Armenii czerwonego tufu wulkanicznego jest ormiański rzeźbiarz Varazdat Hambardzumyan. W uroczystości udział wzięli: Ambasador Nadzwyczajny i Pełnomocny Republiki Armenii w Rzeczypospolitej Polskiej J.E. Edgar Chazaryan, Prezydent Miasta Zamość Andrzej Wnuk, duchowni Ormiańskiego Kościoła Apostolskiego i Kościoła ormiańsko-katolickiego, Ormianie przybyli z kraju i z zagranicy oraz liczni mieszkańcy Zamościa. Po błogosławieństwie Chaczkara w kościele pw. św. Katarzyny odprawiona została Msza Św. w obrządku ormiańsko-apostolskim. Po południu w Muzeum Zamojskim dr Piotr Kondraciuk wygłosił wykład „Ormanie w Zamościu”. Po wykładzie Ambasador Edgar Chazaryan wręczył Dyrektorowi Muzeum Andrzejowi Urbańskiemu odznaczenie przyznane przez Ministra Kultury Armenii. Podsumowaniem uroczystości na Rynku Wielkim był koncert zespołu muzycznego „Miqayel Voskanyan i Przyjaciele” z Armenii.
    Chaczkar – „kamień krzyżowy” jest tradycyjną formą upamiętniania ważnych wydarzeń historycznych oraz osób zmarłych w kulturze ormiańskiej. Jego geneza wywodzi się od starożytnych obelisków, które po wprowadzeniu chrześcijaństwa w IV wieku zaczęto ozdabiać krzyżami. Obeliski uzyskały najpierw formę płaskorzeźbionych stalli, a od połowy IX wieku zastąpiły je płyty kamienne zdobione płaskorzeźbionymi krzyżami i motywami roślinnymi o symbolice Drzewa Życia. Największy rozkwit sztuka rzeźbienia chaczkarów osiągnęła w okresie XII-XIV wieku. Wówczas to filigranowe plecionki kute w masywnych płytach tufu wulkanicznego lub bazaltu zaczęły przypominać misterny haft.
    Na terenie Rzeczypospolitej chaczkary były na ogół skromniejsze i wykonywane z lokalnych kamieni. Nieliczne historyczne płyty nagrobne i krzyże wotywne zachowały się jedynie w Kamieńcu Podolskim i w katedrze ormiańskiej we Lwowie. W ostatnich latach na terenie Polski powstało wiele chaczkarów ustawianych w miejscach związanych z kulturą ormiańską i upamiętniających pobyt Ormian w Polsce, m.in. w Krakowie, Lublinie, Warszawie, Wrocławiu, Gdańsku, Elblągu, Gliwicach. Zamojski chaczkar należy do najokazalszych i najpiękniejszych w Polsce.

     

    Foto. Muzeum Zamojskie/ Sebastian Oliwiak